De Ballon d’Or stemming wordt niet bepaald door een publieksstemming. Niet door coaches. Niet door aanvoerders. De winnaar wordt gekozen door een internationale jury van gespecialiseerde journalisten, één per land, uit de top 100 van de FIFA-ranglijst bij de mannen en de top 50 bij de vrouwen. Die journalisten stemmen niet vrij op wie ze willen, maar kiezen uit een shortlist van 30 genomineerden. En die shortlist wordt niet door hen samengesteld.
Dat is de kern van de Ballon d’Or-stemming uitgelegd. De rest is detail. Maar het detail bepaalt wie wint.
Wie maakt de shortlist?
Voordat een jurylid ook maar één stem uitbrengt, is de speelruimte al ingeperkt. De lijst van 30 kandidaten wordt samengesteld door de redactie van France Football, leden van L’Équipe, de beste stemmer van de vorige editie en een UEFA-ambassadeur. Wie niet op die lijst staat, kan de prijs niet winnen, hoe goed het seizoen ook was.
Dat is relevant. Een speler kan een historisch jaar draaien en toch buiten de boot vallen als hij de shortlist niet haalt. Andersom: wie op de lijst staat, heeft al een voordeel ten opzichte van de rest van de wereld.
Hoe werkt de puntentelling, voor de De Ballon d’Or stemming?
Elk jurylid maakt een top 10 in aflopende volgorde. Aan elke positie hangen vaste punten: 15 voor een eerste plek, 12 voor de tweede, 10 voor de derde, en dan verder omlaag via 8, 7, 5, 4, 3, 2 en 1 punt. De speler met de meeste punten wint.
Bij een gelijke stand telt eerst het aantal eerste plaatsen. Dan het aantal tweede plaatsen. Dan het derde, en zo verder. Als dat alles gelijk is, beslist de hoofdredacteur van France Football. In de praktijk is dat scenario nog nooit voorgekomen.
De puntenverdeling heeft een duidelijk effect: een eerste plek is bijna drie keer zoveel waard als een vijfde plek. Een speler die consequent tweede of derde staat bij veel jurylieden kan verliezen van een speler die bij minder jurylieden écht op één staat. Consensus wint niet altijd van overtuiging.
Waarop stemmen de journalisten?
De officiële criteria bestaan uit drie onderdelen: individuele prestaties en het beslissende karakter daarvan, teamprestaties en gewonnen prijzen, en klasse plus fair play. In die volgorde van gewicht.
Dat nuanceert een hardnekkig misverstand. Veel mensen denken dat de Ballon d’Or automatisch naar de speler gaat die de meeste trofeeën won. Officieel is dat niet zo. Individuele prestaties staan boven teamresultaten. Wie een matig team naar grote hoogte tilt, scoort in theorie hoger dan wie meelift op een dominante ploeg.
In theorie. De praktijk is weerbarstiger, omdat journalisten mensen zijn en grote prijzen nu eenmaal opvallen. Of dat in de praktijk ook zo uitpakt, is een ander verhaal. Bekijk alle Ballon d’Or winnaars in het complete overzicht en je ziet dat winnaars vrijwel altijd ook een grote clubtitel meekregen dat seizoen.
Het seizoen als referentie, niet het jaar
Tot 2022 keek de Ballon d’Or naar een kalenderjaar: januari tot december. Dat zorgde voor scheve situaties, want het voetbal denkt in seizoenen. Sinds de hervorming van 2022 loopt de referentieperiode van augustus tot de daaropvolgende augustus, inclusief grote interlands en toernooien in die periode.
Dezelfde hervorming verkleinde ook het stemmerspanel. Het werd teruggebracht naar de top 100 landen bij de mannen en top 50 bij de vrouwen. Minder stemmen, maar volgens de organisatie representatiever.
Wie organiseert het?
De Ballon d’Or is historisch een prijs van France Football. Sinds 2024 organiseert UEFA de gala-avond mee, maar het stemsysteem valt nog altijd onder toezicht van Groupe Amaury en France Football. UEFA heeft geen invloed op de uitslag.
Dat onderscheid is niet onbelangrijk. Een prijs die mede door UEFA wordt uitgerold heeft een ander institutioneel gewicht dan een prijs die alleen door een Frans tijdschrift wordt uitgereikt. Maar de onafhankelijkheid van de stemming is contractueel beschermd.
FAQ
Stemmen fans mee over de Ballon d’Or?
Nee. De Ballon d’Or voor mannen en vrouwen wordt uitsluitend bepaald door een jury van gespecialiseerde journalisten. Één per land uit de top 100 (mannen) of top 50 (vrouwen) van de FIFA-ranglijst. Er is geen publieksstemming.
Hoeveel landen stemmen mee?
Bij de mannenprijs stemmen journalisten uit de top 100 landen van de FIFA-ranglijst, elk één stem. Bij de vrouwenprijs zijn dat de top 50 landen. Dit werd zo vastgesteld bij de hervorming van 2022.
Wie bepaalt welke 30 spelers op de shortlist staan?
De shortlist van 30 genomineerden wordt samengesteld door de redactie van France Football, leden van L’Équipe, de beste stemmer van de vorige editie en een UEFA-ambassadeur. Spelers buiten de shortlist kunnen de prijs niet winnen.
Over welke periode wordt er gestemd?
Sinds 2022 over een voetbalseizoen: van augustus tot de daaropvolgende augustus, inclusief grote interlands en toernooien. Daarvoor was het een kalenderjaar van januari tot december. Die wijziging is doorgevoerd omdat het voetbal in seizoenen speelt, niet in jaren.
Wat gebeurt er bij een gelijke stand?
Dan telt eerst het aantal eerste plaatsen. Is dat ook gelijk, dan het aantal tweede plaatsen, dan het derde, enzovoort. Als alles gelijk blijft, beslist de hoofdredacteur van France Football. Dat scenario heeft zich in de praktijk nog niet voorgedaan.
Telt het WK mee voor de Ballon d’Or?
Ja. Sinds de hervorming van 2022 loopt de referentieperiode van augustus tot augustus, en grote interlandtoernooien in dat venster tellen gewoon mee. Een sterk WK kan dus zwaar wegen, zeker als een speler zijn land ver brengt en zelf beslissend is in de knock-outfase.
Wie organiseert de Ballon d’Or eigenlijk?
De prijs is van oudsher van France Football, onderdeel van Groupe Amaury. Sinds 2024 richt UEFA de gala-avond mee in, maar het stemsysteem blijft onder toezicht van France Football. UEFA heeft geen invloed op de uitslag, die onafhankelijkheid is contractueel vastgelegd.
Wint altijd de speler met de meeste prijzen?
Nee, officieel niet. De criteria zetten individuele prestaties boven teamresultaten en gewonnen trofeeën. In de praktijk vallen grote titels wel op bij de jury, waardoor de winnaar vaak toch een belangrijke prijs pakte, maar puur het aantal bekers is niet doorslaggevend.
