De Trofeo Pichichi is de jaarlijkse prijs voor de topscorer van de Primera División, de hoogste Spaanse voetbalcompetitie. Sportkrant Marca reikt de trofee elk seizoen uit. De prijs is vernoemd naar Rafael Moreno Aranzadi, bijgenaamd Pichichi, een aanvaller van Athletic Club die in de jaren tien en twintig van de vorige eeuw de beste spits van Spanje was. Lionel Messi is recordhouder met acht gewonnen trofeeën. Kylian Mbappé won de prijs als meest recente winnaar in 2024/25 met 31 doelpunten.
Wie was Pichichi
Rafael Moreno Aranzadi werd in 1892 geboren in Bilbao en speelde zijn hele carrière voor Athletic Club. Tussen 1911 en 1921 scoorde hij 83 doelpunten in 89 officiële wedstrijden. Zijn bijnaam Pichichi, een verkleinwoord in het Baskisch, bleef aan hem kleven voor de rest van zijn leven.
Hij scoorde het allereerste doelpunt in het nieuwe San Mamés stadion op 21 augustus 1913. In 1920 won hij een zilveren medaille met het Spaans elftal op de Olympische Spelen in Antwerpen. Het was een van de eerste keren dat Spanje internationaal van zich liet horen in het voetbal.
Pichichi stierf in 1922 op 29-jarige leeftijd aan tyfus, slechts een jaar na zijn afscheid als profvoetballer. Marca besloot in 1953 een prijs in zijn naam in te stellen voor de topscorer van La Liga. Met terugwerkende kracht werden ook de topscorers van de seizoenen vóór 1953 benoemd als Pichichi-winnaar, terug tot het allereerste La Liga-seizoen in 1929.
Hoe werkt de Trofeo Pichichi
De winnaar is simpelweg de speler met de meeste competitiedoelpunten aan het einde van het seizoen. Alleen doelpunten in de Primera División tellen mee. Treffers in de Copa del Rey, de Champions League of andere toernooien tellen niet. Er geldt geen minimum aantal wedstrijden.
Bij een gelijk aantal doelpunten bepaalt de verhouding doelpunten per wedstrijd de winnaar. In 2023/24 deelden Artem Dovbyk en Alexander Sørloth het record met 24 doelpunten, maar Dovbyk won vanwege zijn betere ratio. De prijs wordt uitgereikt door Marca en is niet officieel erkend door La Liga zelf. De spelregels staan beschreven op de Wikipedia-pagina van de Pichichi Trophy.
De recordhouders
Lionel Messi: 8 trofeeën (record)
De Argentijn won de Pichichi acht keer, allemaal als speler van FC Barcelona. Zijn winsten: 2009/10 (34 goals), 2011/12 (50 goals), 2012/13 (46 goals), 2016/17 (37 goals), 2017/18 (34 goals), 2018/19 (36 goals), 2019/20 (25 goals) en 2020/21 (30 goals). Zijn 50 doelpunten in 2011/12 is het absoluut record in de geschiedenis van de Primera División.
Telmo Zarra: 6 trofeeën
De Athletic Club-legende won de Pichichi zes keer tussen 1945 en 1953 en was jarenlang de topscorer aller tijden in La Liga. Na zijn dood in 2006 werd de Zarra Trophy ingesteld in zijn naam, voor de best scorende Spaanse speler van het seizoen.
Cristiano Ronaldo: 3 trofeeën
De Portugees won de prijs drie keer als speler van Real Madrid: in 2010/11 (40 goals), 2013/14 (31 goals) en 2014/15 (48 goals). Zijn 40 doelpunten in 2010/11 was op dat moment een record, maar Messi verbeterde het een seizoen later naar 50. De rivaliteit tussen Messi en Ronaldo zorgde ervoor dat zij samen tien van de elf Pichichi’s wonnen tussen 2009/10 en 2019/20.
Hugo Sánchez: 5 trofeeën
De Mexicaan won de Pichichi vijf keer: één keer met Atlético Madrid (1984/85) en vier keer met Real Madrid (1985/86, 1986/87, 1987/88 en 1989/90). Alleen Lionel Messi en Telmo Zarra wonnen de prijs vaker. Sánchez staat bekend als een van de meest complete aanvallers die La Liga ooit heeft gezien.
Alle winnaars van de Trofeo Pichichi
Hieronder een overzicht van de winnaars per seizoen, sorteerbaar op seizoen, speler, club en doelpunten.
De Pichichi en de rivaliteit tussen Messi en Ronaldo
Geen periode definieert de Trofeo Pichichi meer dan het decennium van Messi en Ronaldo. Tussen 2008/09 en 2019/20 wonnen zij samen tien van de twaalf prijzen. Alleen Diego Forlán (2008/09) en Luis Suárez (2015/16) wisten zich in die periode ertussenin te dringen.
De cijfers uit die periode zijn buitengewoon. Messi scoorde in zes van zijn acht winnende seizoenen meer dan 30 doelpunten. Ronaldo deed dat in alle drie zijn winnende seizoenen. In 2011/12 verbeterde Messi zijn eigen record met 50 doelpunten, een getal dat tot op heden niet benaderd is. Na het vertrek van Ronaldo naar Juventus in 2018 en Messi naar PSG in 2021 keerde er eindelijk variatie terug in de winnaarslijst. Hun scoringsmachine vertaalde zich ook in individuele eretitels: samen wonnen ze dertien Ballon d’Or-prijzen, Messi acht en Ronaldo vijf.
De Pichichi en de andere La Liga-prijzen
De Trofeo Pichichi is de meest bekende van de drie individuele prijzen die Marca elk seizoen uitreikt in de Primera División. De Trofeo Zamora gaat naar de keeper met de laagste doelpunten-per-wedstrijd verhouding. Jan Oblak won die prijs zes keer als keeper van Atlético Madrid. De Zarra Trophy is een variant op de Pichichi, maar uitsluitend voor Spaanse spelers. Ayoze Pérez van Villarreal won die prijs in 2024/25 met 19 doelpunten. Lees meer over hoe La Liga financieel is georganiseerd en waarom de Spaanse competitie zo anders werkt dan andere Europese topcompetities.
Geen van deze drie prijzen wordt officieel erkend door La Liga. Het zijn onderscheidingen van Marca, maar hun prestige staat buiten kijf: voor aanvallers is de Pichichi de maatstaf van een uitstekend seizoen in Spanje.
Veelgestelde vragen over de Trofeo Pichichi
Wat is de Trofeo Pichichi?
De Trofeo Pichichi is de jaarlijkse prijs voor de topscorer van de Primera División (La Liga). Sportkrant Marca reikt de prijs elk seizoen uit, vernoemd naar Rafael Moreno Aranzadi, bijgenaamd Pichichi, een legendarische aanvaller van Athletic Club uit de jaren tien en twintig.
Wie heeft de meeste Pichichi-trofeeën gewonnen?
Lionel Messi is recordhouder met acht gewonnen trofeeën, allemaal als speler van FC Barcelona. Telmo Zarra staat op de tweede plek met zes trofeeën, gewonnen voor Athletic Club in de jaren veertig en vijftig.
Wie won de Trofeo Pichichi het meest recentelijk?
Kylian Mbappé won de Pichichi in het seizoen 2024/25 met 31 doelpunten voor Real Madrid. Het was zijn eerste seizoen in La Liga na zijn transfer van Paris Saint-Germain.
Wat is het record aantal doelpunten in één Pichichi-seizoen?
Lionel Messi scoorde 50 doelpunten in het seizoen 2011/12 voor FC Barcelona. Dat is het absolute record in de geschiedenis van de Primera División en staat tot op heden ongeëvenaard.
Is de Trofeo Pichichi een officiële La Liga-prijs?
Nee. De prijs wordt uitgereikt door sportkrant Marca en is niet officieel erkend door La Liga zelf. Desondanks geldt het als de meest prestigieuze individuele onderscheiding voor aanvallers in het Spaanse voetbal.